ผ่าตัดหมอนรองกระดูกคอเหมือนกัน แต่ทำไมบางคนใส่ข้อเทียม (TDR) ในขณะที่บางคนต้องเชื่อมข้อ (ACDF)? บทความนี้อธิบายความแตกต่างและการเลือกวิธีรักษาที่เหมาะกับแต่ละคน
เมื่อเกิดภาวะ หมอนรองกระดูกคอกดทับเส้นประสาทหรือไขสันหลัง และมีข้อบ่งชี้ในการผ่าตัด แพทย์อาจเลือกวิธีรักษาที่แตกต่างกัน แม้ผู้ป่วยจะมีอาการคล้ายกันก็ตาม สาเหตุสำคัญคือ “โครงสร้างกระดูกคอของแต่ละคนไม่เหมือนกัน” ไม่ว่าจะเป็นระดับความเสื่อม ความมั่นคงของกระดูก หรือคุณภาพของหมอนรองกระดูก
โดย 2 วิธีผ่าตัดที่พบบ่อย ได้แก่
1.TDR (Total Disc Replacement)
2.ACDF (Anterior Cervical Discectomy and Fusion)
TDR — เปลี่ยนหมอนรองกระดูกเป็น “ข้อเทียม”
แพทย์จะนำหมอนรองกระดูกที่กดทับเส้นประสาทออก แล้วใส่ Artificial Disc (ข้อเทียม) เข้าไปแทน
จุดเด่น:
-คงการเคลื่อนไหวของข้อกระดูกคอไว้ได้
-ลดโอกาสการเสื่อมของข้อข้างเคียงในระยะยาว
เหมาะกับ:
-ผู้ป่วยที่ข้อยังไม่เสื่อมมาก
-ไม่มีภาวะกระดูกสันหลังไม่มั่นคง
-ไม่มี facet joint เสื่อมรุนแรง
-ไม่มีภาวะกระดูกพรุนมาก
ACDF — เอาหมอนรองกระดูกออกแล้ว “เชื่อมข้อ”
แพทย์จะนำหมอนรองกระดูกออก และใส่ cage หรือ bone graft เพื่อให้กระดูกสันหลังเชื่อมติดกัน (fusion) อาจมีแผ่นโลหะและสกรูช่วยยึด
จุดเด่น:
-เพิ่มความมั่นคงให้กระดูกสันหลัง
-ใช้ได้ในเคสที่ซับซ้อนหรือเสื่อมมาก
เหมาะกับ:
-ผู้ป่วยที่กระดูกเสื่อมมาก
-มีภาวะกระดูกงอก
-มีความไม่มั่นคงของกระดูก
-มีความผิดรูปของกระดูกสันหลัง
แล้วแบบไหน “ดีกว่า”?
จริง ๆ แล้ว ไม่มีวิธีไหนดีที่สุดสำหรับทุกคน
1.TDR เด่นเรื่อง “การรักษาการเคลื่อนไหว”
2.ACDF เด่นเรื่อง “ความมั่นคงและใช้ได้ในเคสที่ซับซ้อนกว่า”
แม้คนไข้อายุเท่ากัน หรือมีอาการคล้ายกัน ก็อาจได้รับการผ่าตัดต่างกันได้
แพทย์ใช้เกณฑ์อะไรในการเลือกวิธีผ่าตัด?
แพทย์จะพิจารณาจากหลายปัจจัยร่วมกัน เช่น
-MRI และ X-ray
-ภาพก้ม–เงย (Dynamic X-ray)
-ระดับที่เป็นโรค
-สภาพ facet joint
-Alignment ของกระดูกคอ
-ความมั่นคงของกระดูกสันหลัง (instability)
-คุณภาพกระดูก
-อาการของผู้ป่วย